Hemşehri Dernekleri!
Türkiye’mizin nüfusunun yüzde 94 şehirlerde (il ve ilçe merkezlerinde) yaşıyor olması, büyükşehirlere göç ile gelenler, kendi hemşerileriyle bir şekilde temas halinde oluyorlar.
Ayni yöreden büyük şehirlere gelirken, çoğu zaman kurulan mahallelerde birbirlerine yakın ikamet ediyorlar.
Bunda da en büyük etken hemşeri kayırması kollaması oluyor. Hatta birçok örnekte görüldüğü üzere ayni işleri yapıyorlar. Ortaklıklar kuruyorlar.
Birbirlerinden kız alma verme, akrabalık kurmalarda sık rastlanılan sosyal gelişme oluyor. Göç geldikleri yerde tutunan insanlar bir taraftan da artık geldikleri köklerinin olduğu memleketlerini düşünmeye başlıyorlar.
Bunun sonucunda birçok topluluklar köy ve ilçe dernekleri çatısı altında birleşiyorlar. Hatta konfederasyonlar kurup il ve bölgelerde üst yapılanmada buluşuyorlar. İki taraflı düşünerek hareket eden derneklerin çoğu, bulundukları şehirlerde bir siyasi ve ticari güç olmaya yöneliyorlar.
Gelenek, örf ve adetlerini gittikleri yerde yaşatmakta başka gayeleridir. Bir taraftan da göçtükleri yere ve insanına yardım ellerini de uzatıyorlar. Bazıları üstün başarı ile yerel yönetimlerde söz sahibi oluyorlar. Ticari hayatta büyüyerek işveren, bazıları ise merkezi siyasette etkin olup TBMM’de temsilci olarak, milletvekili gönderebiliyorlar.
Buraya kadar durum tespitini yaptığım bu legal şehirlileşmedeki örgütlenme modeli, çok ilimizde etkin olmuş durumda. Aslında sivil toplum örgütlerinin, siyasete kendi etkin konularında yardım edici ve danışmanlık verici olmaları zaten doğal görevleri olmalı. Dernekleri yönetenlerin veya bir kısım üyelerinin salt bir siyasi parti lehine tavır almaları bana göre pekte akıllıca bir davranış değildir.
Derneklerin partisi olamaz.
Olursa şayet biran için avantaj sağlasalar da sonuç, hiçte derneklerin, uzun süreli bir yaşamına yardımcı olmaz. Olsa olsa bir tek siyasi örgütün arka bahçesi görünümünde kalırlar.
Az da olsa bazı derneklerde, “Her devirde bal alacakları arı peşinde olanlardır.” Seçim zamanlarında partileri dolaşıp “efendim bizim derneğimizin şu kadar oyu var” diye satmaya çalışan başkanları da görülür. Sanki tüm üyelerinin siyasi görüşü ayni ve ona tabiymişler gibi.
Destek verdiği siyasi erk, yer değiştirdiğinde hemen yönetimleri o devirde etkin olan siyasi partinin peşine tornistan, takılıyorlar.
Sivil Toplum denilince, toplumun tamamını kucaklayan bir anlayış akla gelmeli. STK’lar çok önemlidirler ve sosyal hayatın vazgeçilmez etkin parçalarındandır. Dolayısıyla STK yöneticilerinin kendi üyelerinin dertlerine merhem olabilmesi bu vazgeçilmez kural sayesinde olur.
Bu yukarıda bahsettiğim hemşeri dernekleri yazımın konusuydu.
Bunların dışında yaygın olan bir de mesleki dernekler var. Hatta hobi, spor dernekleri de çok yaygın. Hepsi de sosyal faaliyette bulunan sivil toplum örgütleridir.
Örgütlü toplum iyidir.
Bizde bununla ilgili çok deyişler varda ben birkaçı ile yazımı noktalayım.
“Bir elin nesi var,
İki elin sesi var”
“Birlikten kuvvet doğar.”
“Kontrol edilemeyen güç, güç değildir.
