
Türkiye Meyve Sebze Mamulleri İhracatçı Birlikleri Sektör Kurulu Başkanı Hayrettin Uçak, yaş meyve sebze ile meyve sebze mamulleri sektörlerinin ihracat potansiyelini tam anlamıyla kullanabilmesi için ihracat pazarlarında uygulanan kota ve gümrük vergilerinin kaldırılması ya da azaltılması gerektiğini söyledi.
Sektörün sorun ve taleplerini içeren kapsamlı bir raporu Ticaret Bakanı Prof. Dr. Ömer Bolat’a sunduklarını belirten Uçak, ihracatı artıracak düzenlemeler konusunda destek talebinde bulunduklarını ifade etti.
Türkiye’nin yaş meyve sebze ve meyve sebze mamulleri ihracatının bugün 6,3 milyar dolar seviyesinde bulunduğunu kaydeden Uçak, sektörün üretim gücü ve altyapısıyla bu rakamı kısa sürede 10 milyar dolara çıkarabilecek kapasiteye sahip olduğunu dile getirdi. Uçak, bu hedefe ulaşılabilmesi için ihracat pazarlarındaki kotaların kaldırılması ve gümrük vergilerinin düşürülmesinin önem taşıdığını vurguladı.
Katma değerli üretimin Türkiye ekonomisi açısından stratejik önemde olduğuna dikkat çeken Uçak, işlenmiş ürünlere yönelik desteklerin yeniden devreye alınmasını istedi. Uçak, geçmişte uygulanan DFİF desteklerinin ambalajlı ürün bazında yeniden hayata geçirilmesinin, firmaların uluslararası pazarlardaki rekabet gücünü artıracağını söyledi.
Avrupa Birliği’nin kuru domates ithalatında uyguladığı 8 bin 900 tonluk kotanın sektörün büyümesini sınırlandırdığını belirten Uçak, Türkiye’nin dünya kuru domates ticaretinde önemli bir konuma sahip olduğunu ifade etti.
Geçmiş yıllarda söz konusu kotanın 5-6 ayda dolduğunu, bugün ise ocak ayı içerisinde bu seviyeye ulaşıldığını aktaran Uçak, 2025 yılında 189 milyon dolarlık kuru domates ihracatı gerçekleştirildiğini kaydetti. Uçak, Avrupa Birliği kotasının kaldırılması veya en az 40 bin tona yükseltilmesi yönündeki taleplerini Bakan Bolat’a ilettiklerini söyledi.
Türkiye’nin yıllık 300 bin ton elma ihracat kapasitesine ulaştığını belirten Uçak, özellikle Hindistan ve son dönemde Mısır’dan gelen talebin dikkat çektiğini ifade etti.
Ancak Mısır’ın Türkiye’den yapılan elma ithalatına yüzde 40 gümrük vergisi uyguladığını hatırlatan Uçak, bu durumun Türk ihracatçılarının rekabet gücünü olumsuz etkilediğini belirterek, verginin kaldırılması ya da düşürülmesi için iki ülke arasında görüşmeler yapılmasını talep ettiklerini söyledi.
Avrupa Birliği’nin salça ürünlerinde uyguladığı kotaların artırılmasının sektör açısından kritik önem taşıdığını ifade eden Uçak, Ukrayna’ya domates ihracatında yaşanan sorunları da gündeme getirdi.
Uçak, Ukrayna’nın Türk domateslerine uyguladığı yüzde 10’luk gümrük vergisine ek olarak anti-damping vergilerinin ihracatı olumsuz etkilediğini belirterek, iki ülke arasında müzakereler yürütülmesini talep ettiklerini dile getirdi.
Ticaret Bakanı Prof. Dr. Ömer Bolat’ın sektör temsilcilerinin taleplerini dikkatle dinlediğini belirten Uçak, Bakan Bolat’ın konuları muhatap ülkelerle yapacağı görüşmelerde gündeme taşıyacağını ve çözüm için çaba göstereceğini ifade ettiğini söyledi.
Yaş meyve sebze ve meyve sebze mamulleri sektörlerinin 2026 yılının ilk beş ayında güçlü bir ihracat performansı sergilediğini belirten Uçak, ocak-mayıs döneminde toplam ihracatın yüzde 18 artışla 2 milyar 384 milyon dolardan 2 milyar 815 milyon dolara yükseldiğini açıkladı.
Yılın ikinci yarısında da ihracat artışının sürmesini beklediklerini ifade eden Uçak, sektörün 2026 yılını 7,5 milyar dolarlık ihracat hacmiyle tamamlayabileceğine inandıklarını söyledi. Uçak, ihracatın önündeki kota ve vergi engellerinin kaldırılması halinde orta vadede 10 milyar dolarlık ihracat hedefinin ulaşılabilir olduğunu belirtti.