Mavradi Köşkü ne zaman duyulacak? Menemen’de sessiz bir çığlık!

Haber-Yorum

Editörün Kaleminden

Menemen’de kuşatılan tarih!

Belediyenin, görevini yerine getirmesi bekleniyor.

Koruma Kurulu kararı kağıt üzerinde mi kalacak?

Tescilli bina Mavradi Köşkü gün yüzüne çıkarılmayı bekliyor.

Bu yazılanların bir açıklaması olması gerekmez mi?

Menemen, sadece tarımı ve çömlekçiliğiyle değil, çok kültürlü yapısıyla da Ege’nin özel yerleşimlerinden biri olarak öne çıkar. Osmanlı döneminde önemli bir idari merkez olan ilçe, 19. yüzyılın sonlarına doğru gelişen ticaret ve demiryolu ağı sayesinde ekonomik bir canlılık yaşar.

Bu dönemde Menemen, Türklerin, Ortodoks Rumların, Ermenilerin ve Yahudilerin bir arada yaşadığı bir kent haline gelir. Farklı inançların, dillerin ve mimarilerin iç içe geçtiği sokaklar oluşur. İşte Mavradi Köşkü de bu dönemin en önemli tanıklarından biridir.

İzmir’in Menemen ilçesinde, geçmişin sessiz tanıklarından biri olan Mavradi Köşkü, beton yığınlarının gölgesinde unutulmaya terk edildi. Zamanın izlerini taşıyan bu yapı, şimdilerde izinsiz vitrinlerle, tabelalarla ve ruhsuz cephelerle kuşatılmış durumda. Ve ne yazık ki, onu koruması gerekenler, yalnızca seyrediyor.

Bir yurttaş, iki yıldır yalnız başına mücadele ediyor. Defalarca CİMER’e yazıyor, Kültür ve Turizm Bakanlığı’na sesleniyor. Yetmiyor, belgelerle konuşuyor. Çünkü biliyor; bu köşk giderse, Menemen’in belleğinden bir sayfa daha yırtılacak. Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu da bu sesi duyuyor ve 26 Eylül 2023’te açıkça karar veriyor: “Bu izinsiz uygulamalar kaldırılmalı!” Ancak karar orada kalıyor. Kağıt üzerinde. Tozlu raflarda.

Aylar geçiyor. Belediye susuyor. Sorumluluk alması gerekenler, topu birbirine atıyor. Son gelen cevap, acı ama tanıdık: “Konunun takibindeyiz.” Peki o halde soralım: Takip etmek ne zaman müdahale etmek olacak?

Menemen Belediyesi sessiz. İzmir Büyükşehir Belediyesi sessiz. Oysa bu sessizlik sadece tarihi değil, sorumluluğu da örseliyor. Sessiz kalan her gün, o köşkten bir parça daha eksiliyor. Çünkü tarih, sadece bombalarla değil; ihmalle de yıkılır.

Bugün Mavradi Köşkü’nün çevresi talan ediliyor. Yarın sıra hangisinde olacak? Menemen’in, Osmanlı’dan, Rumlardan, Ermenilerden kalan diğer yapıları da aynı kaderi mi paylaşacak? Bir zamanlar kentin sosyal yaşamında önemli bir yeri olan bu köşk, şimdilerde tabela kirliliğinin, izinsiz cephe kaplamalarının, beton vitrinlerin arasında nefessiz bırakılmış durumda. Sadece bir bina değil yıkılan; bir belleğin, bir yaşam kültürünün hatıraları teker teker siliniyor.

Kent Ege olarak soruyoruz:

Bir tarih yavaş yavaş gözümüzün önünde yok olurken, yöneticiler neyi bekliyor?

Belediyeler, yalnızca modernlik makyajı sürülen tabelalarla mı ilgileniyor?

Bir yurttaşın vicdanı harekete geçebiliyorken, koskoca kurumlardan neden tek bir adım gelmiyor?

Bu bir çağrıdır.

Tarihi koruyamayanlar, geleceğe de söz söyleyemez.

Mavradi Köşkü’nü kurtarın. O sadece bir bina değil, aynı zamanda belge, bellek.