
İzmir’in kent belleğini oluşturan tarihi yapılar, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen çalışmalarla korunarak geleceğe aktarılıyor. Kent genelindeki tarihi binalar, çeşmeler ve anıtlar; İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanlığı’na bağlı Tarihi Yapılar Şube Müdürlüğü tarafından yürütülen restorasyon ve bakım çalışmalarıyla yaşatılıyor.
Bu çalışmalar kapsamında görev yapan restoratörlerden biri olan Çılga Coşkun, kentin çok katmanlı tarihsel mirasının korunmasında sahada görev alıyor. Antik dönemden Osmanlı’ya, Levanten kültüründen Cumhuriyet dönemine uzanan geniş bir tarihsel birikime sahip olan İzmir’de restorasyon çalışmaları, yapıların özgün kimliğini koruma ilkesiyle gerçekleştiriliyor.
Mimari restorasyon eğitiminin ardından sahada deneyim kazanan Coşkun, restorasyon sürecinde yapıların yalnızca fiziksel unsurlar olarak değil, tarihsel belge niteliği taşıyan kültür varlıkları olarak ele alındığını ifade ediyor. Çalışmalarda rölöve, restitüsyon ve restorasyon projeleri doğrultusunda, malzeme bilgisi ve koruma ilkeleri esas alınıyor.
Bugüne kadar Mirali Çeşmesi, Uray Çeşmesi, Kahraman Asker Çeşmesi, Tarihi Asansör Binası, Nâzım Hikmet Heykeli ve Kültürpark Çinili Çeşme gibi birçok yapıda görev alan Coşkun, restorasyon uygulamalarında en az müdahale ilkesinin benimsendiğini belirtiyor. Yapılan müdahalelerin geri dönüşü olmadığı için çalışmaların titizlikle yürütüldüğü ifade ediliyor.
Restorasyon sürecinin yalnızca yapılarla sınırlı kalmadığı, çevrede yaşayan yurttaşların aktardığı bilgi ve anlatıların da çalışmalara katkı sunduğu belirtiliyor. Mahalle sakinleri ve esnaflardan edinilen sözlü bilgiler, yapıların geçmişine dair ek veriler sağlıyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesinin kültürel mirasa yönelik çalışmalarının, yapıların bulunduğu çevreyi ve kent bütününü kapsayan bir anlayışla yürütüldüğü kaydediliyor. Kemeraltı, Kadifekale ve Agora gibi alanlarda yapılan uygulamaların bu yaklaşım doğrultusunda gerçekleştirildiği ifade ediliyor.
Öte yandan restorasyon çalışmalarında karşılaşılan sorunlardan birinin vandalizm olduğu belirtiliyor. Bu sorunun çözümüne yönelik olarak kültürel miras bilincinin eğitim yoluyla artırılması, düzenli bakım ve denetimlerin yapılması ile vandalizme karşı yaptırımların uygulanmasının gerekliliğine dikkat çekiliyor.
İzmir’deki tarihi yapıların korunmasına yönelik çalışmalar, uzman ekiplerin sahadaki uygulamalarıyla sürdürülüyor. Kentin kültürel mirası, yürütülen restorasyon ve koruma faaliyetleriyle gelecek kuşaklara aktarılmaya devam ediyor.